De mythe van de farmaceutisch bedwingbare bloeddruk gaat volledig voorbij aan het feit dat de gangbare medicijnen aanzienlijke schade veroorzaken. Deze en andere medische mythes worden ondersteund door ordinaire reclameslogans die door de de marketingbedrijven van de farmaceutische industrie zijn bedacht. De opbrengst van bloeddruk verlagende medicatie werd nog eens extra verhoogd door de grens waarboven we van hypertensie spreken te verlagen. Verlaging van die grens levert automatisch meer patiënten op en dus ook meer winst.
Wanneer een arts een volgens de richtlijnen te hoge bloeddruk constateert, weet hij of zij in 90% van de gevallen namelijk niet eens wat de oorzaak is. De arts weet dus ook niet wát hij of zij behandelt. De geneeskunde daar een versluierende term voor bedacht; essentiële hypertensie of primaire hypertensie. Dat klinkt indrukwekkend, maar het komt er eigenlijk op neer dat we de oorzaak in de meeste gevallen gewoon niet weten. En met die onbekendheid neemt de geneeskunde al tientallen jaren genoegen.
Verhoogde bloeddruk kan namelijk wel eens een compensatiemechanisme van het lichaam kunnen zijn. Het probeert op deze manier te corrigeren dat er onvoldoende bloed terechtkomt op de plaatsen waar het nodig is. In dat geval onderdrukt bloeddrukverlaging dit belangrijke mechanisme en werkt het voorgeschreven medicijn dus contraproductief. Er zijn overigens wel enkele oorzaken van hypertensie bij artsen bekend. Deze gevallen staan bekend als secundaire hypertensie. Zoals een verminderde bloedtoevoer naar de nieren en slaapapneu. Of een zeldzame tumor die grote hoeveelheden adrenaline in het bloed afgeeft waardoor de bloeddruk stijgt.
In het Verenigd Koninkrijk werd in 1973 gestart met een grootschalig, tien jaar durend onderzoek naar bloeddrukverlagers. In 2009 werd een Cochrane-revieuw uitgevoerd, dat opnieuw slechts een verwaarloosbaar voordeel vond van de agressieve bloeddrukverlagende streefwaarden. Dat ‘voordeel’ werd overschaduwd door de schadelijke effecten. Het is dus al lang bekend dat bloeddrukverlagers nauwelijks voordeel opleveren, maar wel schade.
Bloeddrukverlagende medicijnen werken door de wanden van de slagaders te ontspannen, de totale hoeveelheid circulerend bloed te verminderen, de samentrekkingskracht van het hart te verzwakken, of een combinatie van deze drie effecten te veroorzaken. De meeste bijwerkingen betreffen complicaties door een slechte doorbloeding. Ze verhogen het risico op flauwvallen met 28%. Bloeddrukverlagers hebben een desastreuze invloed op de kwaliteit van leven en de gezondheid van met name ouderen. Eerdere cijfers toonden aan dat 22% van de 85-plussers na een val in een verpleeghuis belandt. Ook de angst om opnieuw te vallen leidt tot minder bewegen, wat de gezondheid ook weer negatief beïnvloedt.
Behandeling met bloeddrukverlagers heeft dus alle kenmerken van het ‘middel dat erger is dan de kwaal’. Het patroon aan bijwerkingen van deze middelen blijft helaas niet bij fatale valpartijen. Bloeddrukverlaging levert ook andere ernstige vormen van schade op, vooral aan de organen die het meest gevoelig zijn voor een verminderde bloedtoevoer. Een verlaagde bloeddruk is sterk gekoppeld aan cognitieve achteruitgang, aangezien de hersenen voldoende bloed nodig hebben om optimaal te kunnen functioneren. Ook de nieren krijgen het moeilijker naarmate de bloeddruk daalt, omdat ze voldoende bloedtoevoer nodig hebben om goed te functioneren.